Podatki

Co to jest ulga na start? Definicja, warunki, ile oszczędzasz na ZUS

Ulga na start — czym jest, kto może skorzystać, ile trwa, ile oszczędzasz na składkach ZUS. Różnica między ulgą na start a małym ZUS. Przykłady 2026.

4 min czytania

Co to jest ulga na start?

Ulga na start to preferencja podatkowa dla nowych przedsiębiorców, która pozwala przez pierwsze 6 miesięcy prowadzenia działalności nie płacić składek ZUS społecznych (emerytalnej, rentowej, wypadkowej). Obowiązuje tylko składka zdrowotna.

Weryfikacja: kwiecień 2026. Na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców oraz ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.


Jakie składki opłacasz na uldze na start?

SkładkaNa uldze na start
Emerytalna❌ Brak
Rentowa❌ Brak
Wypadkowa❌ Brak
Chorobowa (dobrowolna)❌ Niedostępna
ZdrowotnaTak — obowiązkowa

Miesięczna składka zdrowotna na uldze na start (ryczałt, próg 1): 498,35 zł

Zamiast ~1 788 zł (pełny ZUS) lub ~456 zł (preferencyjny) — płacisz tylko zdrowotną.


Ile oszczędzasz na uldze na start?

Porównanie z pełnym ZUS (~1 788 zł/m):

Oszczędność miesięczna: 1 788 zł - 0 zł = 1 788 zł
Oszczędność przez 6 miesięcy: 6 × 1 788 zł = 10 728 zł

Porównanie z preferencyjnym ZUS (~456 zł/m — etap po uldze na start):

Oszczędność vs preferencyjny: 6 × 456 zł = 2 736 zł przez 6 m

Kto może skorzystać z ulgi na start?

Warunki

  1. Pierwszy raz zakładasz JDG lub nie prowadziłeś działalności w ostatnich 60 miesiącach (5 latach)
  2. Nie świadczysz usług dla byłego pracodawcy — jeśli zakładasz JDG i jedynym klientem jest Twój poprzedni pracodawca (te same czynności) — ulga na start nie przysługuje
  3. Nie prowadzisz działalności w formie spółki — tylko JDG

Kto NIE może skorzystać?

  • Osoby, które prowadziły JDG w ostatnich 5 latach
  • Osoby świadczące usługi dla byłego pracodawcy (w tym samym roku lub roku poprzednim) w zakresie czynności wykonywanych na etacie
  • Wspólnicy spółki cywilnej (ulga na start działa na poziomie wspólnika, ale warunek "byłego pracodawcy" dotyczy każdego wspólnika osobno)

Jak zgłosić ulgę na start do ZUS?

Przy rejestracji w CEIDG i ZUS zgłaszasz się formularzem ZUS ZZA (ubezpieczenie zdrowotne) z kodem tytułu ubezpieczenia 05 90.

Nie składasz osobnego wniosku o "ulgę na start" — sam kod ubezpieczenia określa Twój status.


Ile trwa ulga na start?

6 pełnych miesięcy kalendarzowych — od miesiąca, w którym zacząłeś działalność.

Uwaga: Miesiąc startu jest liczony jako pełny miesiąc niezależnie od dnia rejestracji.

Przykład: Rejestracja 15 marca 2026:

  • Ulga na start: marzec–sierpień 2026 (6 miesięcy)
  • Preferencyjny ZUS: wrzesień 2026 – luty 2028 (24 miesiące)
  • Pełny ZUS: od marca 2028

Co po uldze na start?

Po zakończeniu ulgi na start (po 6 miesiącach) możesz skorzystać z preferencyjnego ZUS (Mały ZUS):

EtapOkresSkładka społeczna
Ulga na start1–6 miesięcy0 zł
Preferencyjny ZUS7–30 miesięcy~456 zł/m
Pełny ZUS31+ miesięcy~1 788 zł/m

Ulga na start a chorobowe

Na uldze na start (ZUS ZZA, kod 05 90) nie możesz przystąpić do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Oznacza to:

  • Brak zasiłku chorobowego
  • Brak zasiłku macierzyńskiego z ZUS podczas ulgi na start

Jeśli planujesz ciążę lub poród podczas pierwszych 6 miesięcy działalności — rozważ wcześniejsze przejście na pełne ubezpieczenie lub preferencyjny ZUS z chorobowym.


Ulga na start a emerytura

Miesiące na uldze na start nie są naliczane do emerytury z ZUS — nie ma składek emerytalnych, więc nie ma naliczania świadczeń. To koszt tej ulgi.

Dla freelancerów i programistów, którzy i tak będą mieć niską emeryturę z ZUS (ze względu na preferencyjne stawki przez 30 miesięcy) — indywidualne oszczędzanie (IKE/IKZE) jest szczególnie ważne.


Przykład oszczędności na uldze na start

Programista, stawka B2B 18 000 zł/m, ryczałt 12%:

EtapZUSZdrowotnaNetto
Ulga na start0 zł498 zł15 342 zł
Preferencyjny456 zł498 zł14 886 zł
Pełny ZUS1 788 zł831 zł13 221 zł

W pierwszych 6 miesiącach zarabiasz 2 121 zł/m więcej niż przy pełnym ZUS.


Sprawdź swoje netto na każdym etapie ZUS w kalkulatorze B2B lub przeczytaj ZUS przedsiębiorcy 2026 po pełne zestawienie składek.

Tagi

ulga na startulga na start ZUSpierwsze 6 miesięcy JDGbrak ZUS nowa firmaulga na start warunki

Treści zawarte w tym artykule mają charakter informacyjny i nie stanowią porady podatkowej ani prawnej. Przed podjęciem decyzji finansowych skonsultuj się z licencjonowanym doradcą.

Przejdź do treści